Οθωμανική Βουλγαρία: σταθμοί και κτίρια που σώζονται
Η έξοδος της Βουλγαρίας από το Οθωμανικό κράτος σε τρία βήματα. Οι ημερομηνίες και έξι οθωμανικά κτίρια που σώζονται.
Πίνακας περιεχομένων
Η Βουλγαρία έφυγε από το Οθωμανικό κράτος σε τρία βήματα: ηγεμονία υπό τον σουλτάνο το 1878, ένωση με την Ανατολική Ρωμυλία το 1885 και ανεξαρτησία, που ανακηρύχθηκε το 1908 και αναγνωρίστηκε από το Οθωμανικό κράτος το 1909. Η Βουλγαρία χρησιμοποιούσε τότε το Ιουλιανό ημερολόγιο, οπότε η ίδια ημέρα μπορεί να έχει δύο ημερομηνίες· τα φύλλα του ημερολογίου τις αντιστοιχίζουν. Έξι οθωμανικά κτίρια, από τη δεκαετία του 1420 έως τις αρχές του 19ου αιώνα, σώζονται ακόμη, από τη Ροδόπη έως τον Δούναβη.
Με δυο λόγια · ελέγχθηκε στις 24.10.2026
Η Βουλγαρία έφυγε από το Οθωμανικό κράτος σε τρία βήματα: το 1878, το 1885 και το 1908.
- 1878: η Συνθήκη του Βερολίνου ιδρύει την Ηγεμονία της Βουλγαρίας, υπό την επικυριαρχία του Οθωμανού σουλτάνου.
- 1885: η ηγεμονία και η Ανατολική Ρωμυλία ενώνονται.
- 1908: η ανεξαρτησία ανακηρύσσεται στις 5 Οκτωβρίου (22 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό). Το Οθωμανικό κράτος την αναγνωρίζει στις 19.04.1909.
- Δύο ημερομηνίες, μία ημέρα: η Βουλγαρία χρησιμοποιούσε το Ιουλιανό ημερολόγιο έως το 1916 και τα φύλλα δείχνουν κάθε ημέρα σε τρία ημερολόγια.
- Τα κτίρια: έξι οθωμανικά κτίρια, το καθένα με τη βουλγαρική και την τουρκική ονομασία του και μια ερώτηση που μπορείτε να κάνετε επιτόπου.
Ελέγχθηκε στις 24.10.2026
Τρία βήματα για την έξοδο από το Οθωμανικό κράτος
Επιλέξτε έτος, μετά συνοριακό λίθο.
Η Συνθήκη του Βερολίνου της 13.07.1878 ιδρύει την Ηγεμονία της Βουλγαρίας, υπό τον Οθωμανό σουλτάνο, και την επαρχία της Ανατολικής Ρωμυλίας.
- Το κράτος
- Μια ηγεμονία ανάμεσα στον Δούναβη και τον Αίμο: «αυτόνομη και φόρου υποτελής Ηγεμονία υπό την επικυριαρχία της Αυτού Αυτοκρατορικής Μεγαλειότητας του Σουλτάνου». Επικυριαρχία σημαίνει ανώτατη κυριαρχία. Είχε χριστιανική κυβέρνηση και δική της πολιτοφυλακή. Πρωτεύουσα ήταν η Σόφια.
- Ο ηγεμόνας
- Ο πληθυσμός εκλέγει ελεύθερα τον ηγεμόνα. Η Υψηλή Πύλη, η οθωμανική κυβέρνηση, επικυρώνει την εκλογή του με τη σύμφωνη γνώμη των Μεγάλων Δυνάμεων. Δεν μπορεί να προέρχεται από δυναστεία που κυβερνά μία από τις Μεγάλες Δυνάμεις.
Συνθήκη του Βερολίνου, άρθ. I, III· Belleten 2021
- Φόρος υποτέλειας
- Παραμένει ακαθόριστος. Οι Δυνάμεις τον ορίζουν στο τέλος του πρώτου έτους του νέου καθεστώτος, με βάση το μέσο εισόδημα της περιοχής.
- Στρατός
- Ο οθωμανικός στρατός δεν παραμένει πλέον στη Βουλγαρία και τα παλιά φρούρια κατεδαφίζονται.
Συνθήκη του Βερολίνου, άρθ. IX, XI
- Η επαρχία
- Νότια του Αίμου η συνθήκη δημιουργεί ένα δεύτερο τμήμα, την Ανατολική Ρωμυλία. Παραμένει «υπό την άμεση πολιτική και στρατιωτική εξουσία» του σουλτάνου. Έχει διοικητική αυτονομία και χριστιανό γενικό διοικητή, που διορίζεται από την Υψηλή Πύλη με τη σύμφωνη γνώμη των Δυνάμεων, για πέντε χρόνια.
Συνθήκη του Βερολίνου, άρθ. XIII, XVII
- 03.03.1878
- Ο πόλεμος του 1877–78 τελείωσε δύο φορές. Η πρώτη ειρήνη, που υπογράφηκε στον Άγιο Στέφανο, θα δημιουργούσε μια Βουλγαρία 172.000 km². Η Βουλγαρία γιορτάζει ακόμη εκείνη την ημέρα ως εθνική εορτή.
- 13.07.1878
- Το Συνέδριο του Βερολίνου χώρισε τα βουλγαρικά εδάφη σε τρία μέρη: την ηγεμονία, την Ανατολική Ρωμυλία και τη Μακεδονία. Η νότια Θράκη και ολόκληρη η Μακεδονία παρέμειναν οθωμανικές.
Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού· Belleten 2021
- Περιουσία
- Οι μουσουλμάνοι ιδιοκτήτες που ζούσαν έξω από την ηγεμονία διατήρησαν την περιουσία τους σε αυτήν.
- Βακούφια
- Μια τουρκοβουλγαρική επιτροπή θα ρύθμιζε μέσα σε δύο χρόνια τα ζητήματα της κρατικής περιουσίας και των θρησκευτικών ιδρυμάτων, των βακουφιών.
- Ο επίτροπος
- Το Οθωμανικό κράτος διατηρούσε επίτροπο στη Σόφια. Ο πρώτος, ο Περτέφ εφέντης, διορίστηκε τον Σεπτέμβριο του 1878.
Συνθήκη του Βερολίνου, άρθ. XII· Belleten 2021
Στις 18.09.1885 (6 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό) η ηγεμονία και η Ανατολική Ρωμυλία ενώνονται.
- 14 Σεπτεμβρίου
- Η ένωση ξεκίνησε με εξέγερση στο Παναγκιούριστε (2 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό).
- 17–18 Σεπτεμβρίου
- Ολοκληρώθηκε στο Πλόβντιβ, με τη βοήθεια του στρατού, τη νύχτα της 17ης προς τη 18η Σεπτεμβρίου (5 προς 6 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό).
- 18 Σεπτεμβρίου
- Η βουλγαρική σημαία υψώθηκε για πρώτη φορά πάνω από το κονάκι του Πλόβντιβ, το κυβερνητικό κτίριο, αναγγέλλοντας ότι η ηγεμονία και η Ανατολική Ρωμυλία είχαν ενωθεί.
Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού· Προεδρία της Βουλγαρίας
- Μεγάλες Δυνάμεις
- Προειδοποίησαν το Οθωμανικό κράτος να μην εισέλθει στην Ανατολική Ρωμυλία.
- Ελλάδα, Σερβία, Ρουμανία
- Δεν κατάφεραν να σχηματίσουν συμμαχία κατά της Βουλγαρίας.
- Ρωσία
- Τάχθηκε κατά της ένωσης.
- Βρετανία
- Υπερασπίστηκε την ένωση.
Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού
- Η απάντηση
- Ο σουλτάνος Αμπντούλ Χαμίντ Β΄ δεν απάντησε με βία. Πέρα από την παύση του Νιχάντ πασά, του επιτρόπου του στη Σόφια, άφησε την ένωση να περάσει.
- Γιατί
- Η επαρχία απέφερε λίγα χρήματα και ήταν μόνιμη πηγή ανησυχίας, ενώ ο ίδιος ήθελε να κρατήσει τη Βουλγαρία μακριά από τη Ρωσία.
Belleten 2021
Η ανεξαρτησία ανακηρύσσεται στις 05.10.1908 (22 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό). Το Οθωμανικό κράτος την αναγνωρίζει με το Πρωτόκολλο της Κωνσταντινούπολης της 19.04.1909.
- Ανακήρυξη
- Ο ηγεμόνας Φερδινάνδος ανακήρυξε την ανεξαρτησία στο Βέλικο Τάρνοβο, στον λόφο Τσάρεβετς, με επιστολή προς τον Αμπντούλ Χαμίντ Β΄. Πήρε τον τίτλο του τσάρου.
Belleten 2021· Περιφερειακή διοίκηση του Βέλικο Τάρνοβο
- 19.04.1909
- Το Πρωτόκολλο της Κωνσταντινούπολης: το Οθωμανικό κράτος αναγνώρισε την ανεξαρτησία της Βουλγαρίας.
- Πρόσθετο πρωτόκολλο
- Οι μουσουλμάνοι της Βουλγαρίας απέκτησαν μειονοτικά δικαιώματα και κατοχυρώθηκαν τα δικαιώματά τους στην εκπαίδευση και τη θρησκεία.
- Στο μεταξύ
- Η οθωμανική διαμαρτυρία, οι απαντήσεις των Δυνάμεων, τα χρήματα και οι συνομιλίες στην Αγία Πετρούπολη.
Belleten 2021
Χάρτης: οι ακτές και ο Δούναβης προέρχονται από το Natural Earth (κοινό κτήμα)· τα σύνορα του 1878 σχεδιάστηκαν με βάση τον χάρτη του Έντουαρντ Χέρτσλετ, 1878. Όπου ο χάρτης δεν χαράζει γραμμή (στα νότια της Ανατολικής Ρωμυλίας, στη Μακεδονία), το χρώμα σβήνει. Εκτάσεις και πληθυσμοί του 1878: Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού, ελέγχθηκε στις 23.10.2026.
Ελέγχθηκε στις 22.10.2026
Μία ημέρα, τρία ημερολόγια
Επιλέξτε ένα γεγονός. Τα τρία φύλλα δείχνουν την ίδια ημέρα όπως την αριθμεί κάθε ημερολόγιο. Το σημειωμένο φύλλο δείχνει την ημέρα που τιμά κάθε χρόνο η Βουλγαρία. Το Ιουλιανό είναι το ημερολόγιο που χρησιμοποιούσε η Βουλγαρία έως το 1916. Το Ρούμι (Rûmî) είναι το ηλιακό ημερολόγιο του Οθωμανικού κράτους: έχει την ίδια ημέρα και τον ίδιο μήνα με το Ιουλιανό και το έτος του, που αρχίζει τον Μάρτιο, είναι μικρότερο κατά 584 (585 τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο). Κάθε γεγονός κλείνει με μια γραμμή για αντιγραφή.
1878 · Άγιος Στέφανος
Προκαταρκτική ειρήνη Αγίου Στεφάνου
Στον Άγιο Στέφανο (σήμερα Γεσίλκιοϊ, στην Ιστανμπούλ) υπογράφεται προκαταρκτική συνθήκη ειρήνης μεταξύ της Ρωσικής και της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Στα τουρκικά ο πόλεμος του 1877–78 λέγεται «93 Harbi», από το έτος 1293 του ημερολογίου Ρούμι.
Ιουλιανό
19
февруари
1878
Σημερινό
3
Μάρτιος
1878
Η Βουλγαρία τιμά αυτή τη μέρα
Ρούμι
19
Şubat
1293
Η εθνική εορτή της Βουλγαρίας, η 3η Μαρτίου, ακολουθεί τη Γρηγοριανή ημερομηνία της συνθήκης· κατά το Ιουλιανό ημερολόγιο που χρησιμοποιούσε ακόμη η χώρα, ήταν 19 Φεβρουαρίου.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
19.02.1878 (Ιουλιανό) = 03.03.1878 (Γρηγοριανό) = 19 Şubat 1293 (Ρούμι)
1878 · Βερολίνο
Συνθήκη του Βερολίνου
Η Συνθήκη του Βερολίνου ιδρύει την Ηγεμονία της Βουλγαρίας, υπό την επικυριαρχία του Οθωμανού σουλτάνου, ανάμεσα στον Δούναβη και τον Αίμο, και την επαρχία της Ανατολικής Ρωμυλίας στα νότια του Αίμου.
Ιουλιανό
1
юли
1878
Σημερινό
13
Ιούλιος
1878
Ρούμι
1
Temmuz
1294
Η συνθήκη φέρει ημερομηνία 13.07.1878· κατά το Ιουλιανό ημερολόγιο της Βουλγαρίας ήταν 1 Ιουλίου.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
01.07.1878 (Ιουλιανό) = 13.07.1878 (Γρηγοριανό) = 1 Temmuz 1294 (Ρούμι)
1879 · Βέλικο Τάρνοβο
Ψήφιση Συντάγματος του Τάρνοβο
Η συνέλευση στο Βέλικο Τάρνοβο ψηφίζει το σύνταγμα της Ηγεμονίας της Βουλγαρίας.
Ιουλιανό
16
април
1879
Η Βουλγαρία τιμά αυτή τη μέρα
Σημερινό
28
Απρίλιος
1879
Ρούμι
16
Nisan
1295
Η Βουλγαρία τιμά το σύνταγμα στις 16 Απριλίου, την ημερομηνία του Ιουλιανού ημερολογίου· κατά το σημερινό ημερολόγιο, η ψηφοφορία έγινε στις 28 Απριλίου.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
16.04.1879 (Ιουλιανό) = 28.04.1879 (Γρηγοριανό) = 16 Nisan 1295 (Ρούμι)
1885 · Ένωση
Η ηγεμονία και η Ανατολική Ρωμυλία ενώνονται
Η Ηγεμονία της Βουλγαρίας και η Ανατολική Ρωμυλία ενώνονται. Η Βουλγαρία το ονομάζει Съединение (ένωση)· η τουρκική ιστοριογραφία μιλά για προσάρτηση.
Ιουλιανό
6
септември
1885
Η Βουλγαρία τιμά αυτή τη μέρα
Σημερινό
18
Σεπτ.
1885
Ρούμι
6
Eylül
1301
Η Βουλγαρία τιμά την ένωση στις 6 Σεπτεμβρίου, την ημερομηνία του Ιουλιανού ημερολογίου· κατά το σημερινό ημερολόγιο, ήταν 18 Σεπτεμβρίου.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
06.09.1885 (Ιουλιανό) = 18.09.1885 (Γρηγοριανό) = 6 Eylül 1301 (Ρούμι)
1908 · Ανεξαρτησία
Ανακήρυξη ανεξαρτησίας
Η ανεξαρτησία ανακηρύσσεται στο Βέλικο Τάρνοβο, στον λόφο Τσάρεβετς. Το Οθωμανικό κράτος την αναγνωρίζει με το Πρωτόκολλο της Κωνσταντινούπολης της 19.04.1909 (τελευταίο φύλλο).
Ιουλιανό
22
септември
1908
Η Βουλγαρία τιμά αυτή τη μέρα
Σημερινό
5
Οκτώβριος
1908
Ρούμι
22
Eylül
1324
Η Βουλγαρία τιμά την ανεξαρτησία στις 22 Σεπτεμβρίου, την ημερομηνία του Ιουλιανού ημερολογίου. Κατά το σημερινό ημερολόγιο, ήταν 05.10.1908, η ημερομηνία που χρησιμοποιεί η τουρκική ιστοριογραφία.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
22.09.1908 (Ιουλιανό) = 05.10.1908 (Γρηγοριανό) = 22 Eylül 1324 (Ρούμι)
1909 · Αναγνώριση
Πρωτόκολλο Κωνσταντινούπολης
Το Πρωτόκολλο της Κωνσταντινούπολης: το Οθωμανικό κράτος αναγνωρίζει την ανεξαρτησία της Βουλγαρίας.
Ιουλιανό
6
април
1909
Σημερινό
19
Απρίλιος
1909
Ρούμι
6
Nisan
1325
Το πρωτόκολλο φέρει ημερομηνία 19.04.1909· κατά το Ιουλιανό ημερολόγιο της Βουλγαρίας ήταν 6 Απριλίου.
Η ίδια ημέρα σε τρία ημερολόγια
06.04.1909 (Ιουλιανό) = 19.04.1909 (Γρηγοριανό) = 6 Nisan 1325 (Ρούμι)
Πώς αντιστοιχούν τα φύλλα: το Ιουλιανό ημερολόγιο ήταν 12 ημέρες πίσω από το σημερινό από την 01.03.1800 και 13 ημέρες πίσω από την 01.03.1900. Η ημερομηνία Ρούμι διατηρεί την ημέρα και τον μήνα του Ιουλιανού· το έτος της είναι το Ιουλιανό έτος μείον 584 (μείον 585 τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο). Γι’ αυτό ο πόλεμος του 1877–78 λέγεται «93 Harbi» στα τουρκικά: η 03.03.1878 ήταν 19 Şubat 1293.
1878: η διευθέτηση του Βερολίνου
Ο πόλεμος του 1877–78 τελείωσε δύο φορές. Η προκαταρκτική ειρήνη που υπογράφηκε στον Άγιο Στέφανο (σήμερα Γεσίλκιοϊ, στην Ιστανμπούλ) στις 03.03.1878 θα δημιουργούσε μια πολύ μεγαλύτερη Βουλγαρία. Το Συνέδριο του Βερολίνου άλλαξε το σχέδιο. Η συνθήκη της 13.07.1878 χώρισε τα βουλγαρικά εδάφη σε τρία μέρη.
Το πρώτο σύνταγμα της ηγεμονίας συντάχθηκε από συνέλευση που συνήλθε στο Βέλικο Τάρνοβο τον Φεβρουάριο του 1879 και ψήφισε το κείμενο στις 28.04.1879 (16 Απριλίου, Ιουλιανό). Δεκατρία μέλη της ήταν Τούρκοι: ένας ήταν εκλεγμένος, ένας ήταν ο μουφτής του Βίντιν, που συμμετείχε ως θρησκευτικός λειτουργός, και έντεκα είχαν διοριστεί από τον Ρώσο γενικό διοικητή Ντοντούκοφ.
Πηγές: Συνθήκη του Βερολίνου· Belleten 2021· Belleten 2000· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (3 Μαρτίου)· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (ανεξαρτησία)· Περιφερειακή διοίκηση του Βέλικο Τάρνοβο.
1885: η ένωση
Επτά χρόνια αργότερα το σύνορο ανάμεσα στα δύο τμήματα καταργήθηκε. Η ένωση πραγματοποιήθηκε στο Πλόβντιβ τη νύχτα της 17ης προς τη 18η Σεπτεμβρίου 1885 (5 προς 6 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό).
Πώς το Οθωμανικό κράτος αποδέχτηκε την ένωση
- 05.11.1885 (24 Οκτωβρίου, Ιουλιανό)Ξεκινά διάσκεψη πρέσβεων στην Κωνσταντινούπολη.
- 14.11.1885 (2 Νοεμβρίου, Ιουλιανό)Η Σερβία κηρύσσει πόλεμο στη Βουλγαρία και περνά τα σύνορα. Η διάσκεψη διακόπτεται.
- 03.03.1886Υπογράφεται ειρήνη μεταξύ Βουλγαρίας και Σερβίας στο Βουκουρέστι.
- Η διέξοδοςΟ Βούλγαρος ηγεμόνας διορίζεται γενικός διοικητής της Ανατολικής Ρωμυλίας για πέντε χρόνια. Η ένωση διατηρείται στην πράξη και η Συνθήκη του Βερολίνου δεν παραβιάζεται στα χαρτιά.
- 06.04.1886Διάταγμα του Αμπντούλ Χαμίντ Β΄ αποδέχεται ότι η Ανατολική Ρωμυλία είναι βουλγαρικό έδαφος.
Πηγές: Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (ένωση)· Προεδρία της Βουλγαρίας· Belleten 2021.
1908–1909: ανακήρυξη και αναγνώριση
Χρονολογημένα δελτία
Η ανεξαρτησία, δελτίο προς δελτίο
Οι ημερομηνίες ακολουθούν το σημερινό ημερολόγιο. Όσες είναι στο Ιουλιανό επισημαίνονται. Πηγές: Belleten 2021· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού.
- Ιαν.1908
Η κυβέρνηση του Αλεξάνταρ Μαλίνοφ, που επιδίωκε την ανεξαρτησία, ανέλαβε καθήκοντα στη Σόφια.
- 23Ιούλ. 1908
Το Οθωμανικό κράτος επανέφερε το σύνταγμά του.
- 13Σεπτ. 1908
Ο Τεβφίκ πασάς, υπουργός Εξωτερικών του Οθωμανικού κράτους, παρέθεσε δείπνο στους ξένους εκπροσώπους στην Ιστανμπούλ. Ο διπλωματικός εκπρόσωπος της Βουλγαρίας, Ιβάν Γκέσοφ, δεν προσκλήθηκε: η Βουλγαρία, όπως δήλωσε ο Οθωμανός πρέσβης στην Αγία Πετρούπολη, δεν ήταν ανεξάρτητη αλλά μέρος του Οθωμανικού κράτους.
- Έπειτα
Ο υπουργός Εξωτερικών της Βουλγαρίας απάντησε με υπόμνημα που ανακαλούσε τον Γκέσοφ και διέκοπτε τις πολιτικές σχέσεις.
- 5Οκτ. 1908
22 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό
Στις 11.00 ο ηγεμόνας Φερδινάνδος ανακήρυξε την ανεξαρτησία στο Βέλικο Τάρνοβο, στον λόφο Τσάρεβετς, με επιστολή προς τον Αμπντούλ Χαμίντ Β΄. Πήρε τον τίτλο του τσάρου.
Ο Φερδινάνδος κατά την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας, 1908. Φωτογραφία: Ντιμίταρ Ρουσέισκι, 1908· κοινό κτήμα, σελίδα αρχείου. - Αμέσως
Το Οθωμανικό κράτος έστειλε τηλεγράφημα διαμαρτυρίας στον Φερδινάνδο. Ζήτησε από τα κράτη που είχαν υπογράψει τη Συνθήκη του Βερολίνου να συζητήσουν το ζήτημα και προσπάθησε να σχηματίσει συμμαχία με τη Ρουμανία, την Ελλάδα και τη Σερβία κατά της Βουλγαρίας.
- Απαντήσεις
Οι Δυνάμεις έδωσαν συμβουλές, χωρίς να προσφέρουν στήριξη:
- Η Ελλάδα θα ακολουθούσε τις Μεγάλες Δυνάμεις
- Η Ρωσία ήθελε ειρηνική διευθέτηση
- Η Βρετανία διαμαρτυρήθηκε κατά της Βουλγαρίας, αλλά πρότεινε στο Οθωμανικό κράτος να εξετάσει προσεκτικά το ζήτημα
- Η Σερβία πρόσφερε στήριξη στο Οθωμανικό κράτος εάν η Βουλγαρία συγκέντρωνε στρατεύματα στα σύνορα
Η Βουλγαρία απάντησε στις απειλές εμπορικού πολέμου, τελωνειακών εμποδίων, κυρώσεων, ακόμη και ένοπλης επίθεσης, κινητοποιώντας τον στρατό της.
- Χρήματα
Η Ρωσία πρότεινε στο Οθωμανικό κράτος μια διέξοδο: θα διέγραφε το χρέος των 125 εκατομμυρίων φράγκων από τον πόλεμο του 1877–78, αν το Οθωμανικό κράτος αναγνώριζε την ανεξαρτησία.
ΒουλγαρίαΟθωμανικό κράτοςΡωσία125εκατ. φράγκαΗ Βουλγαρία κατέβαλε στο Οθωμανικό κράτος 125 εκατομμύρια φράγκα ως πολεμική αποζημίωση.
Το χρέος του Οθωμανικού κράτους προς τη Ρωσία από το 1877–78 μειώθηκε κατά το ίδιο ποσό.
Βουλγαρική αντιπροσωπεία υπό τον Αντρέι Λιάπτσεφ ρύθμισε τις λεπτομέρειες στην Κωνσταντινούπολη.
- 7Μάρ. 1909
Ο Ριφάτ πασάς, υπουργός Εξωτερικών του Οθωμανικού κράτους, πήγε στην Αγία Πετρούπολη και συμφώνησε σε πρωτόκολλο με τον Ρώσο υπουργό Εξωτερικών Αλεξάντρ Ιζβόλσκι.
- 19Απρ. 1909
Ακολούθησε το Πρωτόκολλο της Κωνσταντινούπολης και το Οθωμανικό κράτος αναγνώρισε την ανεξαρτησία της Βουλγαρίας. Πρόσθετο πρωτόκολλο έδωσε στους μουσουλμάνους της Βουλγαρίας μειονοτικά δικαιώματα και κατοχύρωσε τα δικαιώματά τους στην εκπαίδευση και τη θρησκεία.
Πηγές: Belleten 2021· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (ανεξαρτησία)· Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία).
Μετά το 1909
Ποιος έστειλε ποιον
Η αναγνώριση έφερε πρεσβείες
- Ιούν.1909Από Ιστανμπούλ προς Σόφια
Το Οθωμανικό κράτος διόρισε τον Μουσταφά Ασίμ μπέη έκτακτο απεσταλμένο στη Σόφια. Έφτασε στις 3 Σεπτεμβρίου και επέδωσε τα διαπιστευτήριά του στον Φερδινάνδο στις 14 Σεπτεμβρίου.
- Μετάπρωτόκ.Από Σόφια προς Ιστανμπούλ
Η Βουλγαρία διόρισε τον Μιχαήλ Σαράφοφ πρέσβη της στην Ιστανμπούλ.
- 27Ιούλ. 1909Στη Σόφια
Η βουλγαρική κυβέρνηση συγκρότησε επιτροπή για τα βακούφια, τα θρησκευτικά ιδρύματα, αποτελούμενη μόνο από Βουλγάρους. Η αναγνώριση είχε συνδεθεί με αυτήν.
- 27Οκτ. 1909Στη Σόφια
Η έκθεση της επιτροπής απέρριψε τα αιτήματα ανάκτησης 42 βακουφιών, επικαλούμενη λόγους όπως η έλλειψη εγγράφων.
- 27Δεκ. 1909Οι δύο πλευρές
Προξενική συμφωνία μετέτρεψε τις οθωμανικές εμπορικές αντιπροσωπείες στη Βουλγαρία σε προξενεία και εκείνη στο Πλόβντιβ σε γενικό προξενείο.
- Μάρ.1910Από Σόφια προς Ιστανμπούλ
Ο Φερδινάνδος και η σύζυγός του επισκέφθηκαν την Ιστανμπούλ.
- 8Δεκ. 1910Στη Σόφια
Ο Χοτζαζαντέ Μεχμέτ Μουχιντίν εφέντης, μουφτής της Σόφιας, εξελέγη αρχιμουφτής της Βουλγαρίας με 25 ψήφους. Ο μουφτής του Βίντιν, Σουλεϊμάν Ρουσντί, έλαβε 9.
- 1911Οι δύο πλευρές
Τα δύο κράτη υπέγραψαν συνθήκη εμπορίου και ναυσιπλοΐας.
Πηγές: Belleten 2021.
Μουσουλμάνοι και Τούρκοι βουλευτές, 1880–1910
Μουσουλμάνοι, ποσοστό πληθυσμού
Απογραφή 1880 (ηγεμονία) και 1884 (Ανατολική Ρωμυλία): 802.597 μουσουλμάνοι
Απογραφή 1910: 602.085 μουσουλμάνοι
Τούρκοι βουλευτές στη βουλή, ανά έτος εκλογών
- 151880
- 131882
- 221884
- 251887
- 151890
- 91893
- 8–91894
- 101908
Πηγές: Belleten 2000.
Ίδια γεγονότα, δύο ονομασίες
Η Τουρκία και η Βουλγαρία ονομάζουν διαφορετικά ορισμένα κοινά γεγονότα.
| Γεγονός | Στην Τουρκία | Στη Βουλγαρία |
|---|---|---|
| Ο πόλεμος του 1877–78 | 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi): το 93 είναι το έτος 1293 του ημερολογίου Ρούμι, κατά το οποίο έγινε ο πόλεμος | «Ρωσοτουρκικός απελευθερωτικός πόλεμος (1877-1878)» |
| 03.03.1878 | Ayastefanos Antlaşması, υπογράφηκε στις 03.03.1878 | Η προκαταρκτική συνθήκη ειρήνης του Αγίου Στεφάνου, υπογράφηκε στις 03.03.1878 |
| 1885 | Η ηγεμονία «προσάρτησε την Ανατολική Ρωμυλία» | Съединение, η ένωση της ηγεμονίας και της Ανατολικής Ρωμυλίας |
| Ανεξαρτησία | Ανακηρύχθηκε στις 05.10.1908, στις 11.00, με επιστολή του ηγεμόνα Φερδινάνδου προς τον Αμπντούλ Χαμίντ Β΄ | Ανακηρύχθηκε στις 05.10.1908 (22 Σεπτεμβρίου, Ιουλιανό), στο Βέλικο Τάρνοβο, στον λόφο Τσάρεβετς |
| 1913 | Στις 29.06.1913 η Βουλγαρία κήρυξε πόλεμο στην Ελλάδα και τη Σερβία· το Οθωμανικό κράτος, βλέποντας τις βουλγαρικές δυνάμεις σε δύσκολη θέση, κατέλαβε την Αδριανούπολη | «Στον Δεύτερο Βαλκανικό (Διασυμμαχικό) Πόλεμο (1913) … ηττήθηκε από τη Ρουμανία, την Τουρκία και τους πρώην συμμάχους της» |
Πηγές: Υπουργείο Εθνικής Παιδείας (Τουρκία)· Υπουργείο Εξωτερικών (Βουλγαρία)· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (3 Μαρτίου)· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (ένωση)· Προεδρία της Βουλγαρίας· Belleten 2021· Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού (ανεξαρτησία).
Τι σώζεται σήμερα
Έξι οθωμανικά κτίρια σώζονται από τη Ροδόπη έως τον Δούναβη. Επιλέξτε ένα στον οδοδείκτη: η καρτέλα του δείχνει τη βουλγαρική και την τουρκική ονομασία και μια ερώτηση που μπορείτε να κάνετε επιτόπου (Къде е …? σημαίνει «Πού είναι …;»).
Ελέγχθηκε στις 22.10.2026
Έξι οθωμανικά κτίρια, ένας οδοδείκτης
Επιλέξτε έναν βραχίονα του οδοδείκτη για να εμφανιστεί η καρτέλα του κτιρίου.
Τζουμαγιά · Πλόβντιβ
Джумая джамия
Cuma Camii
Пловдив · Filibe
- Κατασκευή
- Στη θέση της εκκλησίας της Αγίας Παρασκευής του Τάρνοβο στο Πλόβντιβ, λίγο μετά την κατάληψη της πόλης από τον οθωμανικό στρατό το 1364, όταν έγινε Filibe. Επί σουλτάνου Μουράτ Β΄ (1421–1451) το παλιό κτίριο κατεδαφίστηκε και ανεγέρθηκε το σημερινό τζαμί. Η επιγραφή στο προστώο γράφει 827 στο ισλαμικό ημερολόγιο, 1423.
- Τι είναι
- Ο κύριος μουσουλμανικός χώρος λατρείας στο Πλόβντιβ: αίθουσα 33 επί 27 μέτρων κάτω από εννέα μολυβδοσκέπαστους τρούλους, με δύο σειρές τούβλων μετά από κάθε σειρά λαξευτής πέτρας και μιναρέ στη βορειοανατολική γωνία της πρόσοψης. Λέγεται και Hüdavendigâr Camii.
Πηγές: Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία)· Belleten 1986 (Μιγιάτεφ)
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Джумая джамия, Пловдив
Cuma Camii, Filibe
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Джумая джамия?
Cuma Camii nerede?
Τομπούλ · Σούμεν
Томбул джамия
Şerif Halil Paşa Camii
Шумен · Şumnu
- Προστασία
- Μνημείο εθνικής σημασίας για την αρχιτεκτονική του, χαρακτηρισμένο μαζί με τον μιναρέ, τον μεντρεσέ (θρησκευτικό σχολείο), το δημοτικό σχολείο, την κρήνη, τις αυλές και τη γέφυρα δίπλα στο τζαμί.
- Κατασκευή
- Η οθωμανική επιγραφή πάνω από το προστώο γράφει 1157 στο ισλαμικό ημερολόγιο, 1744. Η τουρκική ονομασία είναι Şerif Halil Paşa Camii.
- Αποκατάσταση
- Η TİKA, ο τουρκικός οργανισμός συνεργασίας και συντονισμού, ανέλαβε την αποκατάσταση του τζαμιού και του συγκροτήματός του· οι εργασίες ήταν σε εξέλιξη τον Φεβρουάριο του 2017.
Πηγές: Υπουργείο Πολιτισμού (Βουλγαρία)· Belleten 1986 (Μιγιάτεφ)· TİKA
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Томбул джамия, Шумен
Şerif Halil Paşa Camii, Şumnu
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Томбул джамия?
Şerif Halil Paşa Camii nerede?
Μπάνια Μπάσι · Σόφια
Баня баши джамия
Banyabaşı Camii
София · Sofya
- Τι είναι
- Τζαμί στη Σόφια, ένα από τα τζαμιά της Βουλγαρίας που αποκατέστησε η TİKA, ο τουρκικός οργανισμός συνεργασίας και συντονισμού, όπως το Σουλτάν Μπεγιαζίτ στο Άιτος και το Μιρζά Σαΐντ πασά στο Ρούσε.
- Η ονομασία
- Banyabaşı σημαίνει στα τουρκικά «δίπλα στα λουτρά».
Πηγή: TİKA
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Баня баши джамия, София
Banyabaşı Camii, Sofya
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Баня баши джамия?
Banyabaşı Camii nerede?
Γέφυρα Μουσταφά πασά · Σβίλενγκραντ
Мостът на Мустафа паша
Mustafa Paşa Köprüsü
Свиленград · Svilengrad
- Κατασκευή
- 1528/29 (935 στο ισλαμικό ημερολόγιο). Ο Μπενεντέτο Ραμπέρτι, γραμματέας του Βενετού πρέσβη στον Σουλεϊμάν τον Μεγαλοπρεπή, τη διέσχισε το 1534 και μέτρησε είκοσι τόξα· ο Γερμανός Χανς Ντερνσβαμ τη διέσχισε στις 18.08.1553.
- Τι είναι
- Οδική γέφυρα πάνω από τον Έβρο (Meriç) με 20 οξυκόρυφα τόξα, τα τέσσερα μεσαία σαφώς μεγαλύτερα, πλάτους 6 μέτρων και μήκους 299 έως 300 μέτρων. Αποτελεί μέρος συγκροτήματος κοινωφελούς ιδρύματος με καραβανσεράι, τζαμί, αγορά και λουτρό. Στα οθωμανικά τουρκικά λέγεται Cisr-i Mustafa Paşa.
- Διάσωση
- Το 1960, κατά τις εργασίες ευθυγράμμισης της κοίτης του Έβρου κοντά στο Σβίλενγκραντ, ορισμένοι ειδικοί πρότειναν την κατεδάφιση της γέφυρας· το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, η Βουλγαρική Ακαδημία Επιστημών και το κοινό αντιτάχθηκαν. Το 1963 η υπηρεσία υδάτων επανέφερε την πρόταση. Η γέφυρα σώζεται ακόμη· η φωτογραφία τραβήχτηκε το 2017.
Πηγές: Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία)· Belleten 1964 (Εϊτζέ)
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Мостът на Мустафа паша, Свиленград
Mustafa Paşa Köprüsü, Svilengrad
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Мостът на Мустафа паша?
Mustafa Paşa Köprüsü nerede?
Γέφυρα του Διαβόλου · Άρντινο
Дяволският мост
Şeytan Köprüsü
Ардино · Ardino
- Κατασκευή
- 1515–1518, από τον πρωτομάστορα Ντιμίταρ από το Νεντέλινο, πάνω στα κατάλοιπα ρωμαϊκής γέφυρας στον παλιό δρόμο μέσω του περάσματος Μακάζα.
- Τι είναι
- Τρίτοξη πέτρινη γέφυρα πάνω από τον Άρδα, σε φαράγγι περίπου 10 χιλιόμετρα βορειοδυτικά του Άρντινο, σε υψόμετρο 420 μέτρων. Έχει μήκος 56 μέτρα και πλάτος 3,5 μέτρα, με το κεντρικό τόξο να φτάνει σε ύψος 11,5 έως 12 μέτρων. Χαρακτηρίστηκε μνημείο πολιτισμού το 1984. Η άλλη βουλγαρική ονομασία της, Шейтан кюприя, προέρχεται από το τουρκικό Şeytan Köprüsü.
Πηγή: Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία)
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Дяволският мост, Ардино
Şeytan Köprüsü, Ardino
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Дяволският мост?
Şeytan Köprüsü nerede?
Παζβάντογλου · Βίντιν
Джамията на Осман Пазвантоглу
Pazvantoğlu Camii
Видин · Vidin
- Κτήτορας
- Γύρω στο 1800 το Βίντιν ήταν η πόλη του Οσμάν Παζβάντογλου: τα περισσότερα οθωμανικά κτίρια που σώζονται εκεί φέρουν το όνομά του.
- Κατασκευή
- Το συγκρότημα χρονολογείται από τα τέλη του 18ου έως τις αρχές του 19ου αιώνα.
- Τι είναι
- Από το συγκρότημα σώζονται μόνο το τζαμί και η βιβλιοθήκη· περιλάμβανε επίσης μεντρεσέ (θρησκευτικό σχολείο) και ζαβιγιέ (μικρό θρησκευτικό κατάλυμα). Το τζαμί είναι τετράγωνο μονόχωρο πέτρινο κτίριο με μολυβδοσκέπαστο τρούλο. Η βιβλιοθήκη διέθετε περίπου 2.664 βιβλία.
Πηγές: Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία)· Belleten 1986 (Μιγιάτεφ)
Καρτέλα για επίδειξη ή αντιγραφή
Джамията на Осман Пазвантоглу, Видин
Pazvantoğlu Camii, Vidin
Ρωτήστε επιτόπου: «Πού είναι …;»
Къде е Джамията на Осман Пазвантоглу?
Pazvantoğlu Camii nerede?
Ημερομηνίες χαραγμένες στην πέτρα
Πολλά από αυτά τα κτίρια φέρουν το έτος κατασκευής τους, χαραγμένο στην πέτρα. Κάθε έτος δίνεται όπως χαράχτηκε, στο ισλαμικό και στο σημερινό ημερολόγιο, με το παλαιότερο πρώτο.
| Χαραγμένη ημερομηνία | Πόλη | Το κτίριο |
|---|---|---|
| 797/1394 | Χάσκοβο | Το Παλιό Τζαμί: αδρές αραβικές γραμμές πάνω από το προστώο |
| 827/1423 | Πλόβντιβ | Το τζαμί Τζουμαγιά: επιγραφή στο προστώο, επί Μουράτ Β΄ |
| 839/1435 | Βέλικο Τάρνοβο | Το τζαμί Χισάρ στο Τσάρεβετς (ήδη ερειπωμένο τη δεκαετία του 1980): αραβική επιγραφή, επί Μουράτ Β΄ |
| 1002/1593 | Σούμεν | Κρήνη με την παλαιότερη γνωστή επιγραφή στο Σούμεν, που κατονομάζει τον πανδοχέα Χατζή Μουσταφά |
| 1157/1744 | Σούμεν | Το τζαμί Τομπούλ (Şerif Halil Paşa Camii): επιγραφή πάνω από το προστώο |
| 1221/1812 | Πλόβντιβ | Ο πύργος του ρολογιού στο Σαχάτ Τεπέ: «χτίστηκε το 1221/1812» |
| 1271 · 26.10.1854 | Σούμεν | Κρήνη: τουρκικοί στίχοι με χρονολογία 1271 και βουλγαρική γραμμή με ημερομηνία 26.10.1854 |
| 1285 · 17.03.1868 | Πλόβντιβ | Το εθνικό κεντρικό σχολείο: οθωμανική πλάκα με την τουγκρά του σουλτάνου και βουλγαρική πλάκα που αναφέρει ότι χτίστηκε βάσει των φιρμανιών του, με τη βοήθεια των Βουλγάρων πολιτών του Πλόβντιβ |
| 1287/1870 | Βέλικο Τάρνοβο | Η παλιά στρατιωτική αποθήκη, αργότερα αρχείο του δικαστηρίου της πόλης: οθωμανική επιγραφή έξι γραμμών |
Ο πύργος του ρολογιού στο Πλόβντιβ φέρει το έτος 1812, ενώ το Υπουργείο Τουρισμού της Βουλγαρίας τον χρονολογεί στον 16ο αιώνα.
Πηγές: Belleten 1986· Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία).
Τα ημερολόγια, σε ένα λεπτό
- Ιουλιανό: το παλαιό ημερολόγιο. Η Βουλγαρία πέρασε στο Γρηγοριανό το 1916. Το Ιουλιανό ήταν 12 ημέρες πίσω από το Γρηγοριανό από την 01.03.1800 και 13 ημέρες πίσω από την 01.03.1900.
- Ρούμι: το ηλιακό ημερολόγιο του Οθωμανικού κράτους, που χρησιμοποιούνταν για τα οικονομικά του. Τα έτη του ήταν κατά 584 μικρότερα από τα Γρηγοριανά και άρχιζαν τον Μάρτιο. Ο πόλεμος του 1877–78 συνέπεσε με το έτος 1293 του ημερολογίου Ρούμι, εξού και «93 Harbi».
- Γρηγοριανό: το σημερινό ημερολόγιο, που χρησιμοποιείται στην Τουρκία από την 01.01.1926.
Έτσι, ένα βουλγαρικό και ένα οθωμανικό έγγραφο της ίδιας ημέρας μπορεί να φέρουν διαφορετικούς αριθμούς.
Σύντομες απαντήσεις
Πότε έφυγε η Βουλγαρία από το Οθωμανικό κράτος;
Σε τρία βήματα: ηγεμονία υπό τον σουλτάνο το 1878, ένωση με την Ανατολική Ρωμυλία το 1885 και ανακήρυξη ανεξαρτησίας το 1908. Το Οθωμανικό κράτος αναγνώρισε την ανεξαρτησία στις 19.04.1909.
Γιατί η ίδια ημέρα έχει δύο ημερομηνίες;
Έως το 1916 η Βουλγαρία χρησιμοποιούσε το Ιουλιανό ημερολόγιο, που το 1908 ήταν 13 ημέρες πίσω από το Γρηγοριανό. Η ανεξαρτησία αντιστοιχεί στις 5 Οκτωβρίου στο Γρηγοριανό και στις 22 Σεπτεμβρίου στο Ιουλιανό. Η Βουλγαρία τιμά την επέτειο στην ημερομηνία του Ιουλιανού· η τουρκική ιστοριογραφία χρησιμοποιεί τη Γρηγοριανή ημερομηνία.
Τι σημαίνει «93 Harbi»;
Είναι η τουρκική ονομασία του πολέμου του 1877–78. Το 93 αναφέρεται στο έτος 1293 του ημερολογίου Ρούμι, κατά το οποίο έγινε ο πόλεμος.
Τι ήταν η Ανατολική Ρωμυλία;
Επαρχία νότια του Αίμου, που ιδρύθηκε με τη Συνθήκη του Βερολίνου. Ο σουλτάνος διατηρούσε την πολιτική και στρατιωτική εξουσία· τη διοικούσε χριστιανός γενικός διοικητής, διορισμένος από την Υψηλή Πύλη για πέντε χρόνια. Ενώθηκε με την ηγεμονία το 1885.
Ποια οθωμανικά κτίρια μπορείτε ακόμη να δείτε στη Βουλγαρία;
Το τζαμί Τζουμαγιά στο Πλόβντιβ, το τζαμί Τομπούλ στο Σούμεν, το Μπάνια Μπάσι στη Σόφια, τη γέφυρα του Μουσταφά πασά στο Σβίλενγκραντ, τη Γέφυρα του Διαβόλου κοντά στο Άρντινο και το τζαμί και τη βιβλιοθήκη του Παζβάντογλου στο Βίντιν. Οι χρονολογημένες επιγραφές σε οθωμανικά κτίρια της Βουλγαρίας εκτείνονται από το 1394 έως το 1870.
Πώς θα ρωτήσετε στα βουλγαρικά πού βρίσκεται ένα κτίριο;
Κάθε καρτέλα στον οδοδείκτη έχει μια ερώτηση που αρχίζει με Къде е («Πού είναι»), μαζί με την τουρκική αντίστοιχή της, και μια καρτέλα ονομασίας για επίδειξη. Αντιγράψτε όποια από τις δύο θέλετε από την καρτέλα.
Πηγές
Δείτε τις πηγές που ελέγχθηκαν
- Συνθήκη του Βερολίνου, 13.07.1878 — αγγλικό κείμενο στο American Journal of International Law, Supplement, τόμ. 2 (1908), ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- Bulgaristan’da Prenslik Döneminde Türklerin Sosyal ve Siyasal Kurumlaşma Çalışmaları — Belleten, Τουρκική Ιστορική Εταιρεία, 2000, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- The Independence Process of Bulgaria and the First Ambassador of the Ottoman Empire to Sofia, Mustafa Asım Bey — Belleten, Τουρκική Ιστορική Εταιρεία, 2021, ελέγχθηκε στις 23.10.2026
- Bulgaristan’daki Osmanlı Anıtları — Belleten, Τουρκική Ιστορική Εταιρεία, 1986, ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Svilengrad’da Mustafa Paşa Köprüsü (Cisr-i Mustafa Paşa) — Belleten, Τουρκική Ιστορική Εταιρεία, 1964, ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Tarih 11, 3. Ünite özeti — Υπουργείο Εθνικής Παιδείας (Τουρκία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Tarih 9, Tarih ve Zaman — Υπουργείο Εθνικής Παιδείας (Τουρκία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Türkiye Balkanlar’daki Osmanlı yadigâri eserlere sahip çıkıyor — TİKA, ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- 113 години от 22 септември 1908 г. — Εκτελεστική Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- 136 години от Съединението и неговата защита — Εκτελεστική Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού, ελέγχθηκε στις 23.10.2026
- 3 март – национален празник на България — Εκτελεστική Υπηρεσία Βουλγάρων του Εξωτερικού, ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Слово по случай 139-ата годишнина от Съединението — Προεδρία της Βουλγαρίας, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- Честване на 147 години Търновска конституция — Περιφερειακή διοίκηση του Βέλικο Τάρνοβο, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- Отбелязваме 114 години от обявяването на Независимостта на България — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- History — Υπουργείο Εξωτερικών (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Въведен е Григорианският календар — Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, Βουλγαρική Ακαδημία Επιστημών, ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Архитектурно-исторически комплекс “Стария Пловдив” — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Джумая джамия — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Мостът на Мустафа паша – Свиленград — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Дяволския мост – Ардино — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Джамията на Осман Пазвантоглу — Υπουργείο Τουρισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Списък на паметниците на културата, област Шумен — Υπουργείο Πολιτισμού (Βουλγαρία), ελέγχθηκε στις 22.10.2026
- Natural Earth, γραμμές ξηράς και ποταμών 1:10 εκατ. — κοινό κτήμα, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
- Map of Bulgaria shewing the boundaries as proposed by the Treaty of San Stefano and fixed by the Treaty of Berlin — Έντουαρντ Χέρτσλετ, 1878, Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας, κοινό κτήμα, ελέγχθηκε στις 24.10.2026
