Tarweproductie in Turkije 2026: Regio’s, Prijzen & Prognoses

Wie eind 2025 naar de Turkse landbouw kijkt, ziet een paradox: Turkije is de onbetwiste Europees kampioen in agrarische omzet en wereldwijd de grootste exporteur van meel. Maar de cijfers kunnen bedriegen als je niet goed kijkt. De tarweproductie bevindt zich in een neerwaartse spiraal; van bijna 22 miljoen ton in voorgaande jaren stevenen we volgens de laatste TÜİK schattingen af op 19,6 miljoen ton voor het seizoen 2025/2026. Dit is niet zomaar een statistiek; het is een waarschuwingssignaal voor handelaren, investeerders en de wereldwijde toeleveringsketen.

Vergeet de romantische beelden van eindeloze gouden velden. Hier gaat het om de keiharde economische realiteit, door de staat vastgestelde interventieprijzen (TMO) en een bittere strijd tegen klimaatverandering. Dit artikel biedt geen algemene feiten, maar de marktrelevante data die u nodig heeft voor 2026.

Marktanalyse 2026: De harde cijfers

Voordat we naar de regio’s kijken, moeten we de economische context begrijpen. De tarwemarkt bevindt zich in een correctiefase. Hoewel Turkije in de export van landbouwproducten (met name granen en peulvruchten) schitterde met meer dan 6,09 miljard dollar in de eerste helft van 2025, laat de trend voor meel een daling zien. In de eerste vier maanden van 2025 kelderde de meeluitvoer qua volume met bijna 40%. De oorzaken liggen in mondiale prijsverschuivingen en een dalende binnenlandse productie.

Voor investeerders en de top 10 grootste bedrijven in Turkije is de blik op macro economische data cruciaal om deze volumedaling in detail te kunnen pareren.

De 3 sleutelregio’s: Waar de tarwe werkelijk groeit

Niet elke provincie levert dezelfde kwaliteit. Wie durumtarwe voor premium pasta zoekt, moet in een andere regio zijn dan degene die baktarwe inkoopt. Dit is de geografische realiteit voor 2026.

1. Centraal Anatolië (Konya): De aangeslagen reus

Konya blijft met een aandeel van 8,7% van het totale areaal het hart van de Turkse productie. Maar de regio kampt met problemen. Watertekorten en klimaatverandering zetten de opbrengsten onder druk. Toch is Centraal Anatolië onmisbaar voor rassen zoals Bezostaya-1, die extreem koudebestendig zijn en de strenge winters op het plateau overleven.

2. Zuidoost Anatolië (GAP): De technologiewinnaar

Terwijl Centraal Anatolië worstelt, boekt het zuidoosten successen. Dankzij het grootschalige Zuidoost Anatolië Project (GAP), waarbij inmiddels 18 stuwdammen zijn voltooid, is de irrigatielandbouw gerevolutioneerd. Het resultaat? Een productiviteitsstijging tot wel 60%. Şanlıurfa en Diyarbakır hebben zich hiermee stevig gevestigd als de tweede en derde grootste producenten. Hier wordt niet meer gehoopt op regen; hier wordt gericht geïrrigeerd.

3. Thracië: De poort naar Europa

Thracië (Edirne, Tekirdağ) blinkt niet uit door enorme massa, maar door logistiek en bodemkwaliteit. De nabijheid van de Europese grenzen maakt deze regio strategisch belangrijk voor de export, ook al zijn de beschikbare gronden beperkt. Veel grote verwerkingsbedrijven maken gebruik van deze logistieke voordelen.

Prijzen & Rendement: Wat boeren in december 2025 verdienen

Dit is het belangrijkste gedeelte voor inkopers. De romantiek van het landleven eindigt waar de balans begint. Het staatsgraanbureau (TMO) heeft voor het seizoen 2025/2026 duidelijke kaders gesteld:

• TMO Inkoopprijs: 13.500 TL per ton (voor Durum en baktarwe).

• Staatssubsidie: 2.520 TL premie per ton.

• Effectieve producentenprijs: 16.020 TL per ton (netto voor de landbouwer).

• TMO Verkoopprijs (december 2025): 13.850 TL per ton.

Insider tip: Het kleine verschil tussen de inkoop- en verkoopprijs laat zien dat de staat massaal intervenieert om de broodprijzen stabiel te houden. Ook voor de Turkse zuivelsector, die tarwe als basis voor veevoer gebruikt en de beste soorten Turkse kaas produceert, zijn deze stabiele prijzen van levensbelang om de marges te behouden.

Agronomie: De rassen om op te letten in 2026

Tarwe is geen eenheidsworst. De Turkse markt differentieert zich in 2026 sterker dan ooit. Naast de klassiekers domineren de volgende rassen de velden:

• Bezostaya-1: De onverwoestbare klassieker voor koude regio’s.

• Adelaide: Een rode durumtarwe die vanwege de hoge opbrengst steeds populairder wordt.

• Ceyhan-99 & Pehlivan: Gevestigde kwaliteitsrassen voor industriële verwerking.

Nieuw voor het seizoen 2025/2026 zijn drie vers geregistreerde rassen uit Sivas, die specifiek zijn gekweekt op droogteresistentie vanwege de veranderende klimaatomstandigheden. Wie investeert in zaaigoed, moet deze ontwikkeling nauwgezet volgen.

Conclusie: Kwaliteit boven kwantiteit

Turkije blijft in 2026 een wereldmacht op de tarwemarkt, maar de rol verandert. De dalende productvolumes (terugval naar 19,6 mln ton) dwingen de markt tot meer efficiëntie en de inzet van technologie. Voor inkopers betekent dit: de prijzen zullen volatiel blijven en de afhankelijkheid van de geïrrigeerde regio’s in het zuidoosten (GAP) zal verder toenemen.